Uittreding aandeelhouder: wie bepaalt de prijs?

Uittreding aandeelhouder: wie bepaalt de prijs?

11 februari 2020

Stel, u bent in goed overleg met uw medeaandeelhouders overeengekomen dat u als aandeelhouder uittreedt. Over de peildata en waarderingsmaatstaven die moeten worden gehanteerd voor het bepalen van de koopprijs van uw aandelen bestaat consensus, maar de prijs waartegen u uw aandelen dient aan te bieden houdt u en uw medeaandeelhouders verdeeld. In dat geval kunt u, indien de statuten en eventuele aandeelhoudersovereenkomst hieromtrent geen uitkomst bieden, bij de rechter een (gezamenlijk) verzoek tot prijsbepaling doen (de zogeheten ‘prijsbepalingsgeschillenregeling’).

Deskundige

Vereist voor dit verzoek is dat er géén discussie bestaat over het feit dat u als aandeelhouder uittreedt, enkel over de prijs van de door u aan te bieden aandelen. De rechter zal in dat geval een deskundige aanwijzen die de prijs moet bepalen. Deze deskundige zal rekening houden met de uitgangspunten (waaronder peildata en waarderingsmaatstaven) waarover u reeds overeenstemming heeft bereikt. Het is in deze regeling dus niet de rechter, maar de deskundige die de uiteindelijke prijs bepaalt.

Indien gewenst kunt u met uw medeaandeelhouders overeenkomen dat de waardebepaling door de deskundige geldt als een vaststellingsovereenkomst. Daarmee eindigt de inmenging van de rechter zodra de deskundige is benoemd en is de door de deskundige vast te stellen waardering bindend tussen partijen, tenzij sprake is van zeer uitzonderlijke omstandigheden, bijvoorbeeld indien de inhoud of wijze van totstandkoming van de waardering in de gegeven omstandigheden naar maatstaven van de redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar zou zijn.

Onderhandeling

Hoewel de prijsbepalingsgeschillenregeling uitgaat van een amicale exit, kan het voorkomen dat de medeaandeelhouder(s) onderweg toch verzuim(t)(en) mee te werken aan het onderzoek door de deskundige. In dat geval kan medewerking worden afgedwongen op grond van de wetsbepalingen die gelden voor het enquêterecht. Eventuele met de exit samenhangende vorderingen, zoals de vordering tot gedwongen overname van de aandelen of tot betaling van schadevergoeding, kunnen anders dan onder het enquêterecht, niet worden beslecht in deze procedure. Tegen de beslissing van de rechter op grond van de prijsbepalingsgeschillenregeling staat bovendien geen hoger beroep of cassatie open. Dit alles omwille van de snelheid en vanwege het amicale karakter van de prijsbepalingsgeschillenregeling.

De praktijk

Sinds de invoering van de prijsbepalingsgeschillenregeling zijn er slechts twee uitspraken hieromtrent gepubliceerd. De regeling lijkt vooralsnog dus weinig bekendheid en/of populariteit te genieten, hetgeen niet geheel onbegrijpelijk is. Een prijsbepalingsregeling wordt immers vaak in een aandeelhoudersovereenkomst opgenomen en indien dat niet het geval is kan ook in onderling overleg door de aandeelhouders een deskundige worden benoemd. Dit laatste zal vooral het geval zijn indien partijen ‘on speaking terms’ zijn en de voorgenomen exit (vooralsnog) amicaal verloopt. De toekomst zal moeten uitwijzen of de prijsbepalingsgeschillenregeling daadwerkelijk een nuttige aanvulling is voor de praktijk.

Verschillende soorten bestuurdersaansprakelijkheid, elk met hun eigen vereisten

Of er sprake is van bestuurdersaansprakelijkheid is soms moeilijk vast te stellen, te meer daar er verschillende soorten bestuurdersaansprakelijkheid zijn, die in de rechtspraak op verschillende manieren uitgewerkt worden. Met name gaat het er dan om of er sprake is van interne aansprakelijkheid of externe aansprakelijkheid, of wellicht van beide. Bovendien bestaat er een hoofdelijke aansprakelijkheid voor iedere bestuurder. Dat aan al deze begrippen nogal wat haken en ogen zitten, zal u uit onderstaande korte uitleg duidelijk worden. Alle reden dus om raad en advies in te winnen bij een jurist of advocaat. Hij of zij kent alle regelgeving en jurisprudentie die er op dit gebied bestaat en kan uw zaak tot een goed einde brengen.
Interne bestuursaansprakelijkheid is de aansprakelijkheid van u als bestuurder jegens de rechtspersoon. Iedere bestuurder wordt geacht de hem toebedeelde taak binnen de rechtspersoon naar behoren te vervullen. Nalatigheid hierin wordt bestempeld als onbehoorlijk bestuur en kan de bestuurder worden aangerekend als hem daarin tevens ernstig verwijt treft. Hiervan kan sprake zijn als u bijvoorbeeld gehandeld hebt in strijd met de statuten van de rechtspersoon, verplichtingen bent aangegaan die nadelig zijn voor de rechtspersoon of de administratie niet op orde hebt.

Van externe bestuursaansprakelijkheid is sprake als schade is toegebracht aan een derde partij. Dit is gebaseerd op het rechtsbegrip “onrechtmatige daad”. Om een bestuurder hiervoor persoonlijk aansprakelijk te stellen, moet echter bewezen worden dat hem een persoonlijk ernstig verwijt kan worden aangerekend voor deze onrechtmatige daad. Dit kan bijvoorbeeld zijn als u namens de rechtspersoon een overeenkomst aangaat waarvan u op voorhand weet of zou kunnen weten dat de rechtspersoon de verplichtingen die hieruit voortvloeien niet zal kunnen nakomen.
Daarnaast is er nog de gedeelde aansprakelijkheid; indien er meerdere bestuurders zijn geldt er een collectieve verantwoordelijkheid voor het bestuur van de rechtspersoon en een hoofdelijke aansprakelijkheid voor iedere bestuurder. Dat wil dus zeggen dat u persoonlijk aansprakelijk kunt worden gesteld voor fouten, ook als die door één van uw medebestuurders zijn gemaakt. Om te bewijzen dat u als medebestuurder geen blaam treft voor deze fouten is meestal een ingewikkelde zaak.

Rotterdams advocatenkantoor voor bedrijven en particulieren

Uw specialist voor bestuurdersaansprakelijkheid in Rotterdam en omstreken vindt u bij Bedrijfsadvocaat

Ons kantoor is centraal gelegen in Rotterdam, op een steenworp afstand van de arrondissementsrechtbank in Rotterdam Zuid. Wij zijn daarmee goed bereikbaar vanuit alle delen van Zuid-Holland, van de Krimpenerwaard in het noorden tot de Hoekse Waard in het zuiden. Ter illustratie geven wij slechts een kleine greep uit de plaatsen van waaruit bestuurders hun weg naar ons advocatenkantoor hebben weten te vinden:

  • Barendrecht
  • Berkel en Rodenrijs
  • Brielle
  • Capelle aan den ijssel
  • Dordrecht
  • Hellevoetsluis
  • Middelharnis
  • Oostvoorne
  • Oud-beijerland
  • Rhoon
  • Ridderkerk
  • Rotterdam
  • Rotterdam Zuid
  • Schiedam
  • Spijkenisse
  • Vlaardingen
  • Voorne-putten
  • Zwijndrecht

Wordt u aangesproken op uw bestuurdersverantwoordelijkheid of hebt u schade geleden door een derde partij waarbij u verhaal wilt halen, al dan niet privé, maak dan een afspraak met een van onze juristen. In een persoonlijk gesprek kunnen wij dan alle mogelijkheden met u bespreken en geven u een gedegen advies over de te nemen stappen. Mocht het tot een rechtszaak komen, dan zal onze advocaat u daar natuurlijk bijstaan of vertegenwoordigen.

Advocaat in toga op kantoor

Vragen over ondernemingsrecht?

Heeft u vragen over dit onderwerp, neem dan contact op met Arthur Hansen.